کربنی سیلین (CB)، قرص آنتی بیوگرام – آرکا طب سامان

---

---

معرفی علمی کربنی سیلین

کربنی‌سیلین یکی از آنتی‌بیوتیک‌های مهم خانواده بتالاکتام‌ها و از مشتقات پنی‌سیلین‌های ضد سودوموناس است که با مهار آنزیم‌های ترانس‌پپتیداز در دیواره سلولی باکتری، موجب توقف سنتز پپتیدوگلیکان و در نهایت مرگ سلول باکتری می‌شود. این دارو به‌ویژه در درمان عفونت‌های ناشی از باکتری‌های گرم‌منفی هوازی و به‌طور خاص Pseudomonas aeruginosa کاربرد تاریخی و پژوهشی داشته است. هرچند امروزه جای خود را به ترکیبات جدیدتر داده، اما همچنان در محیط‌های آزمایشگاهی و مطالعات حساسیت آنتی‌بیوتیکی اهمیت دارد. طیف اثر کربنی‌سیلین شامل بسیاری از گرم‌منفی‌ها از جمله Pseudomonas aeruginosa، Escherichia coli، Proteus spp.، Klebsiella spp. است و نقش مهمی در مطالعات میکروبی و بررسی الگوهای مقاومت دارد.

از نظر طیف اثر، این دارو عمدتاً بر روی گرم‌منفی‌ها مؤثر است و فعالیت آن بر باکتری‌های گرم‌مثبت محدودتر است. مقاومت ناشی از بتالاکتامازها در برخی Enterobacteriaceae چالش‌برانگیز بوده، اما انجام آنتی‌بیوگرام دقیق امکان تصمیم‌گیری صحیح و انتخاب درمان هدفمند را فراهم می‌کند.

در آزمایشگاه‌های تشخیص طبی، کربنی‌سیلین—به‌صورت دیسک 100 میکروگرمی یا قرص استاندارد—سال‌ها یکی از پایه‌های اصلی سنجش حساسیت Pseudomonas aeruginosa و سایر گرم‌منفی‌ها بوده و هنوز در مطالعات تحقیقاتی و پایش‌های مقایسه‌ای، جایگاه خاص خود را حفظ کرده است.

اهمیت قرص آنتی‌بیوگرام در آزمایشگاه‌ها

قرص یا دیسک آنتی‌بیوگرام یکی از ابزارهای کلیدی برای آزمون حساسیت آنتی‌بیوتیکی در روش انتشار دیسکی است. طبق داده‌های استخراج‌شده از مقاله Kocic & Mladenovic‑Antic، قرص‌های آنتی‌بیوگرام (Neo‑Sensitabs) مطابق استانداردهای CLSI طراحی شده‌اند تا هاله‌هایی معادل دیسک‌های کاغذی استاندارد ایجاد کنند. این ویژگی با اصطلاح CLSI potency در مقاله ذکر شده است.

در آزمایشگاه‌های میکروب‌شناسی، روش انتشار دیسکی به دلیل سادگی، تکرارپذیری و استاندارد بودن، یکی از روش‌های اصلی گزارش حساسیت میکروبی است. قرص آنتی‌بیوگرام حاوی مقدار دقیق ماده مؤثره بوده و پس از قرار گرفتن روی محیط مولر–هینتون آگار تلقیح‌شده با باکتری هدف، طی 16–18 ساعت انکوباسیون، ناحیه عدم رشد ایجاد می‌کند. اندازه این ناحیه با استانداردهای CLSI یا EUCAST مقایسه شده و وضعیت حساسیت میکروب تعیین می‌شود.

ویژگی‌های علمی قرص آنتی‌بیوگرام کربنی سیلین

هر قرص یا دیسک استاندارد کربنی سیلین معمولاً حاوی 100 میکروگرم از داروی خالص است که مطابق با استانداردهای CLSI M100 و EUCAST Clinical Breakpoints تولید می‌شود.

خصوصیات کلیدی قرص آمیکاسین عبارتند از:

• پایداری شیمیایی بالا در شرایط دمایی آزمایشگاهی (۴ تا ۸ درجه سانتی‌گراد)
• دقت ثابت در آزادسازی دارو در محیط کشت
• قابلیت استفاده در تست‌های تناسب با محیط مولر–هینتون آگار (MHA)
• تعیین حساسیت باکتری‌های گرم‌منفی شامل Pseudomonas aeruginosa، Escherichia coli، Klebsiella spp.، Enterobacter spp. و Proteus mirabilis.

تفسیر علمی نتایج

براساس دستورالعمل CLSI M100-ED34(2024)، قطر ناحیه عدم رشد برای کربنی سیلین باید مطابق زیر تفسیر شود (در محیط مولر–هینتون، بعد از انکوباسیون ۱۶–۱۸ ساعته در ۳۵℃):

طبقه‌بندی	قطر ناحیه مهار (میلی‌متر)	حساسیت
Sensitive (S)	≥ 21	حساس
Intermediate (I)	16–20	میانه
Resistant (R)	≤ 15	مقاوم

توجه: این مقادیر ممکن است بسته به گونه‌ی باکتری و دستورالعمل EUCAST اندکی متفاوت باشند.

موارد کاربرد

قرص آنتی‌بیوگرام کربنی سیلین برای تعیین حساسیت طیف وسیعی از باکتری‌های مقاوم و مولتی‌دارویی استفاده می‌شود، به‌ویژه برای موارد زیر:

• ارزیابی حساسیت Pseudomonas aeruginosa در عفونت‌های بیمارستانی
• تعیین حساسیت Enterobacteriaceae شامل E. coli، Proteus mirabilis و Klebsiella spp.
• بررسی مقاومت‌های بتالاکتامازی در گرم‌منفی‌ها
• پایش مقاومت در محیط‌های بیمارستانی به‌خصوص ICU
• کاربرد تحقیقاتی در بررسی مکانیسم‌های بیوشیمیایی مقاومت
• مقایسه نتایج MIC و Zone برای مطالعات پژوهشی در حوزه بتالاکتام‌ها

 مزیت استفاده از قرص آنتی‌بیوگرام نسبت به دیسک

• همبستگی بسیار بالا با دیسک
• پایداری بیشتر در برابر دما، رطوب و حمل و تقل
• خطای بسیار پایین در نتایج
• عدم نیاز به زنجیره سرد
• تاریخ انقضا بالاتر
• عدم تغییر در نتایج به دلیل
• پایداری بیشتر در برابر دما و حمل‌ونقل

ویژگی‌های محصول قرص آمیکاسین شرکت‌ آرکا طب سامان

در ایران، شرکت آرکا طب سامان یکی از تولیدکنندگان معتبر قرص‌های آنتی‌بیوگرام است که قرص های آنتی بیوگرام شرکت آرکا طب سامان (ATS) را با دقت بالا و مطابق استانداردهای جهانی CLSI تولید می‌کند. این محصول شامل مقدار دقیق و یکنواخت آنتی بیوتیک بوده و در بسته‌بندی‌های ایمن، برای نگهداری در دمای کنترل‌شده ارائه می‌شود. قرص‌های تولید این شرکت قابلیت استفاده در تمام محیط‌های مولر–هینتون استاندارد را دارند و از نظر قطر ناحیه مهار، هماهنگ با محدوده‌های علمی ذکرشده در مراجع بین‌المللی هستند. فرمولاسیون پایدار، کیفیت مواد اولیه و کنترل دقیق میزان دارو در هر قرص، موجب شده‌است که محصول ایرانی به‌عنوان جایگزینی قابل اعتماد برای نمونه‌های وارداتی شناخته شود.

ویژگهای منحصر به فرد قرص های شرکت آرکا طب سامان به شرح زیر است:

• تهیه‌شده با دقت بالا و بر اساس استانداردهای CLSI
• فرمولاسیون پایدار و یکنواخت با قابلیت آزادسازی کنترل‌شده
• قابلیت استفاده در کلیه محیط‌های استاندارد مولر–هینتون
• تولیدشده با کیفیت مواد اولیه آزمایشگاهی برای ایجاد هاله مهار یکنواخت
• سازگار با حد آستانه‌های تفسیر CLSI جهت نتیجه‌گیری دقیق
• بسته‌بندی ایمن، مقاوم و مناسب حمل‌ونقل آزمایشگاهی
• جایگزین قابل اعتماد برای نمونه‌های خارجی با هزینه مناسب‌تر

این ویژگی‌ها باعث شده است که محصولات آرکا طب سامان در بسیاری از آزمایشگاه‌های خصوصی و دولتی مورد استفاده و تأیید قرار گیرد.